Главная страница arrow Кыргызстан. Дни. Люди. События arrow Габит Махмудович Мусрепов  
28.04.2017
Габит Махмудович Мусрепов
27.02.2013
Казак эл жазуучусу, коомдук ишмер, Социалисттик Эмгектин Баатыры Г. М. Мусрепов 1902-жылы 22-мартта Кустанай областына караштуу Преснегорский районундагы Жаңы-Жол айылында туулган. 1926–1927-жылдары Омскидеги айыл-чарба институтунан окуган. Чыгармачылык иши 1926-жылы башталган. 1928-жылы “Туйлаган толкунда” аттуу граждандык согуштун окуяларын баяндаган повестин жазган.
Ал 1920-жылдардын аягында, 30-жылдардын башында “Көк үйдөгү кошуналар”, “Туннель”, “Жеңилген Есрафиль”, “Үзгүлтүксүз өсүш” деген очерк, аңгемелер циклин, кийин ага удаалаш эле “Алгачкы адамдар” повестин, “Эне” новелла циклин жазды.
“Казак солдаты” эпопеясында жазуучу бир жеңден кол, бир жакадан баш чыгарып фашизмге каршы салгылашкан совет элдеринин улуу достугунун биримдиги өтө курч чагылдырылган. Ал эки “Ойгонгон өлкө” романында М. Горькийдин “Эне” трагедиясын уланткан. Бул чыгармалары 1940–1950-жылдардын аралыгында жазылган.
Кандайдыр бир даражада казак операсына негиз салган десек да жаңылышпайбыз. Г. Мусперовдун чыгармачылыгы элдин бай казынасы болгон оозеки адабият менен тыгыз байланыштуу. Оозеки ада-бияттын асыл үлгүлөрүн өз чыгармаларына сюжеттик байланыш кылып алган. “Кыз Жибек” опера-сынын либреттосун (1935), “Козу Көрпөч-Баян сулуу” (1939), “Ахансере-Актокты” (1942) аттуу пьесалары элдин кылымдар бою сүйүп угуучу ыры, айтаар аңызы болуп келген лиро-эпостук ырлардын негизинде жазылган. Бул пьесалары бүгүн да өз жүзүн жоготпостон театр сахнасында коюлуп келе жатат.
1960-жылдардын ичинде “Ооба, бул анын изи”, “Турмуш чакырыгы” аңгемелерин жараткан. “Бир жолу жана өмүр бою” повести үчүн ал 1967-жылы А. Кунанбаев атындагы Казак Республикасынын Мамлекеттик сыйлыгына татыктуу болгон.
Белгилүү жазуучу, көрүнүктүү коомдук ишмер Г. Мусрепов элге сиңирген эмгеги үчүн үч жолу Ленин, эки ирет Эмгек Кызыл Туу жана Октябрь Революциясы ордендери жана медалдар менен сыйланган.
Ал 1985-жылы дүйнөдөн кайткан.


МУСРЕПОВ Г. Ойгонгон өлкө: (Роман) / Котор.: Аманов М. – Ф., 1962. Т. 1. – 580 б.; КАЗАК солдаты / Котор.: Жаманкулова Г. – Ф.: Кыргызокуупедмамбас, 1960. – 383 б.
КАЛИЕВ С. Мусреповдун чыгармачылыгы // Кыргызстан маданияты. –1972. – 23-март. – № 12. – Б. 3; КУЗНЕЦОВА А. Чебер жазуучу // Сов. Кыргызстан. – 1972. –
22-март.
Последнее обновление ( 27.02.2013 )
 
< Пред.   След. >